Παλαιά Δημοτική Αγορά

Η Δημοτική αγορά βρίσκεται στο κέντρο των Χανίων, στο σημείο που σήμερα χτυπά η καρδιά της πόλης, εκεί όπου στεκόταν επί Ενετοκρατίας ο κύριος προμαχώνας των οχυρώσεων.

Μέχρι τα μέσα και τέλη του 19ου αιώνα εδώ ήταν η άκρη της πόλης. Σε αυτό το χώρο βρίσκονταν πρόχειρα εγκατεστημένα κρεοπωλεία, ιχθυοπωλεία, καταστήματα λαχανικών, χάνια κ.λ.π.

Όπως θα λέγαμε με σύγχρονους όρους, εδώ ήταν η υπαίθρια λαϊκή αγορά όπου οι χωρικοί έφερναν τα προϊόντα τους να τα πουλήσουν.

Η εικόνα που παρουσίαζαν ήταν άσχημη για αυτό ο δήμος Χανίων αποφάσισε το 1908 να καλλωπίσει το μέρος χτίζοντας μία δημοτική αγορά. Σε σχέδιο του ντόπιου μηχανικού Δρανδάκη, ακολουθώντας το πρότυπο της σκεπαστής αγοράς της Μασσαλίας, ξεκίνησε το χτίσιμο το 1911.

Η δημοτική αγορά χτίστηκε εκεί που βρίσκονταν ο ενετικός προμαχώνας Piatta forma. Φυσικά για να συμβεί αυτό προηγήθηκε η κατεδάφιση μεγάλου μέρους των ενετικών τειχών στα πλαίσια του εκσυγχρονισμού και της ανάπτυξης της πόλης. Τα μέτρα για την προστασία των βυζαντινών και βενετικών οχυρώσεων θεσπίστηκαν πολύ αργότερα, τη δεκαετία του 1960.

Η Δημοτική αγορά εγκαινιάστηκε το 1913 από τον Ελευθέριο Βενιζέλο. Έχει σχήμα σταυρού και 4 πόρτες, μία σε κάθε πτέρυγα, που κλείνουν για να παρέχουν ασφάλεια στα καταστήματα που στεγάζονται εδώ. Στεγάζει 76 καταστήματα μεταξύ άλλων κρεοπωλεία, ιχθυοπωλεία, φαρμακείο, παντοπωλεία κ.λ.π. Αποτελεί αρχιτεκτονικό στολίδι για τα Χανιά και είναι μία από τις εντυπωσιακότερες στο βαλκανικό χώρο.

Ακριβώς απέναντι από τη Δημοτική Αγορά είναι το ξενοδοχείο «Κύδων». Μέχρι τον προηγούμενο αιώνα εδώ ήταν το περίφημο London Bar. Πρόκειται για ένα καφέ όπου διασκέδαζαν οι στόλοι των προστάτιδων Μεγάλων Δυνάμεων επί Κρητικής Πολιτείας ψυχαγωγούμενοι από αρτίστες φερμένες από την Ευρώπη. Όσοι έχουν διαβάσει τον «Αλέξη Ζορμπά» του Ν. Καζαντζάκη, θα αναγνωρίσουν σίγουρα το όνομα μαντάμ Ορτάνς. Η διάσημη αυτή αρτίστα στα νιάτα της ήταν η πρώτη που επιδόθηκε σε θεαματικό στριπ τίζ σ’ αυτό ακριβώς το χώρο στα Χανιά της αρχής του 20ου αιώνα.